ตู้ MDB ( Main Distribution Board ) คืออะไร ?

ตู้ MDB หรือ ตู้ระบบไฟฟ้าคอนโทรล ( Main Distribution Board ) คือตู้สวิทช์บอร์ด (Switchboards ) ซึ่งเป็นแผงระบบที่รับไฟจากการไฟฟ้าหรือไฟแรงดันต่ำของ หม้อแปลงจําหน่าย จึงเป็นตู้ที่ประกอบด้วยอุปกรณ์ควบคุมไฟฟ้าต่างๆ เพื่อทำหน้าที่หลักคือจ่ายกำลังไฟฟ้าไปยังแผงย่อยต่าง ๆ ( Sub Distribution Board ) ของอาคารตามที่วิศวกรไฟฟ้าได้ออกแบบระบบไฟฟ้าเอาไว้

ตู้ MDB สำคัญอย่างไร ?

ตู้ MDB ( Main Distribution Board )เปรียบเสมือนหัวใจของคนเราซึ่งทำหน้าที่สูบฉีดเลือดไปเลี้ยงส่วนต่าง ๆ ของร่ายกายนั่นเอง ซึ่ง ตู้MDB ( Main Distribution Board ) จะมีขนาดเล็ก ขนาดกลาง ขนาดใหญ่ มักจะขึ้นอยู่กับอุปกรณ์ต่าง ๆ ที่ติดตั้งอยู่ภายในตู้นั้น ๆ ขนาดของตู้จึงส่งผลต่อการใช้พื้นที่ในการติดตั้งโดยทั่วไป ตู้MDB ( Main Distribution Board ) มักมีขนาดใหญ่และไม่มีการเคลื่อนย้าย ดังนั้นจึงมักวางกับพื้นหรืออาจจะทำฐานเพื่อวาง ตู้MDB ( Main Distribution Board ) ได้อย่างมั่นคง และที่สำคัญควรเว้นพื้นที่หรือช่องว่าง ระหว่างตู้กับผนังหรือสิ่งกีดขวางต่าง ๆ เพื่อให้การติดตั้งทำได้ง่ายมากยิ่งขึ้น และสามารถเข้าถึงได้สะดวกในกรณีที่ต้องตรวจสอบดูแล บำรุงรักษา ซ่อมบำรุงหรือใช้งานต่าง ๆ ของตุ้ไฟฟ้าคอนโทรล

ส่วนประกอบของ ตู้MDB หรือ ตู้ระบบคอนโทรล

โครงตู้MDB ประกอบไปด้วยแผ่นโลหะประกอบเป็นตู้ขึ้นมา ซึ่งส่วนมากทำให้เปิดได้เฉพาะด้านหน้า อาจขึ้นอยู่กับการออหแบบของการใช้งานที่เหมาะสม วึ่งมีคุณสมบัติสำคัญ ดังนี้

1. คุณสมบัติทางกล คือ การทนต่อการรับแรงภายนอกให้พอต่อการทำงาน ทั้งภาวะการทำงานปกติและ การทำงานที่ผิดปกติ
2. คุณสมบัติทางด้านความร้อน คือ ทนต่อความร้อนและสภาพแวดล้อมที่มีอุณหภูมิสูง วึ่งอาจเกิดจากไฟฟ้าที่มีการลัดวงจร หรือการทำงานผิดปกติ
3. คุณสมบัติทนต่อการกัดกร่อน คือ ทนต่อการกัดกร่อนจากสารเคมีและความชื้นที่อาจทำให้เกิดสนิม ซึ่งทำให้โครงสร้างของตู้ระบบเสียหาย

บัสบาร์ (Busbar) มีตัวนําทั้งที่ทําด้วยทองแดงและอลูมิเนียม รูปร่างของบัสบาร์ (Busbar) ที่นิยมใช้กันทั่วไปเป็นแบบ Flat คือ มีพื้นที่หน้าตัด เป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า เนื่องจากง่ายต่อการติดตั้ง และระบายความร้อนดี แบ่งเป็น 2 ประเภทด้วยกัน คือ

1. บัสบาร์แบบเปลือย 
2. บัสบาร์แบบทาสี

เซอร์กิตเบรกเกอร์ สำหรับตู้สวิตช์บอร์ด (Circuit Breaker) ใช้สําหรับสวิทช์บอร์ดแรงต่ำ เบรกเกอร์ที่ใช้ทั่วไป มี 2 แบบ คือ Air Circuit Breaker และ Mold Case Circuit Breaker โดย Air Circuit Breaker ใช้เป็นเมนเบรกเกอร์ (Main Breaker) ในวงจรที่ใช้กระแสสูง ส่วน Mold Case Circuit Breaker (MCCB) ใช้กับวงจรย่อย หรือใช้เป็นเมนเบรกเกอร์ในตู้สวิทช์บอร์ดขนาดเล็ก ทั้งนี้การเลือกเบรกเกอร์ควรพิจารณาขนาดความกว้าง x ยาว x สูง เพื่อให้ติดตั้งในตู้ได้อย่างเหมาะสมสวยงาม ค่ากระแส IC รวมถึงการจัด Co-ordination ด้วยเช่นกัน

เครื่องวัดไฟฟ้า สำหรับตู้สวิตช์บอร์ด (Meter) เครื่องวัดพื้นฐานที่ใช้ในตู้สวิทช์บอร์ดทั่วไปคือ โวลต์มิเตอร์และแอมมิเตอร์ ซึ่งต้องใช้งานร่วมกับ Selector Switch เพื่อวัดแรงดันหรือกระแสไฟฟ้าในแต่ละเฟส พิกัดแรงดันของโวลต์มิเตอร์คือ 0-500V. ส่วนพิกัดกระแสของแอมมิเตอร์จะขึ้นอยู่กับอัตราส่วนของ Current Transformer เช่น 100/5A. เป็นต้น สําหรับตู้สวิทช์บอร์ดขนาดใหญ่อาจมี P.F. Meter, Watt Meter หรือ Var Meter เพิ่มเติมขึ้นอยู่กับการออกแบบตู้ แต่สำหรับบางตู้ก็อาจติดตั้ง P.F. Controller เพื่อควบคุมค่า Power Factor ในวงจรด้วยเพื่อความจำเป็นต่อการใช้งาน

อุปกรณ์ประกอบสำหรับตู้MDB (Accesseries) มีหลายอย่างประกอบด้วย

Current Transformer (CT) สำหรับตู้MDB เป็นอุปกรณ์ที่ใช้ประกอบการวัดกระแสไฟฟ้าโดยต่อร่วมกับแอมมิเตอร์ CT ที่มีใช้ในท้องตลาดจะมี 2 กลุ่ม คือ อัตราส่วนต่อ 1 และอัตราส่วนต่อ 5 ที่ใช้ในตู้สวิทช์บอร์ดนิยมใช้อัตราส่วนต่อ 5 เช่น 50/5, 100/5, 300/5 เป็นต้น

Selector Switch โดย Ammeter Selector Switch จะใช้ร่วมกับ CT และ Panel Ammeter เพื่อวัดกระแสในตู้สวิทช์บอร์ด ส่วน Voltmeter Selector Switch จะใช้ร่วมกับ Panel Voltmeter เพื่อวัดแรงดันภายในตู้ การต่อวงจรให้ดูจากไดอะแกรมที่มาพร้อมกับอุปกรณ์ เพราะแต่ละยี่ห้อ ก็อาจมีวิธีการ ต่อที่แตกต่างกัน

Pilot Lamp เป็นหลอดที่แสดงสถานการณ์ทํางาน เพื่อบอกให้รู้ว่ามีไฟจ่ายเข้ามายังตู้สวิทช์บอร์ดหรือไม่ Pilot Lamp มี 2 แบบ คือ
1. แบบมีหม้อแปลงแรงดัน
2. แบบไม่มีหม้อแปลงแรงดัน
แบบมีหม้อแปลงแรงดันจะลดแรงดันให้ต่ำลง เพื่อให้เหมาะสมกับแรงดันหลอดไฟฟ้า เช่น 220/6.3V. เป็นต้น

Fuse ฟิวส์เป็นหลอดแก้ว ใช้ป้องกันวงจรเครื่องวัดไฟฟ้าและหลอด Pilot Lamp

ฉนวนรองบัสบาร์ เป็นฉนวนรอบรับบัสบาร์ โดยด้านหนึ่งยึดติดกับโครงตู้สวิทช์บอร์ด อีกด้านหนึ่งยึดบัสบาร์ไว้มีหลายชนิดให้เลือกใช้ให้เหมาะสมกับบัสบาร์แต่ละแบบ